نگهداری و شستشوی فرش پشمی؛ کارهایی که خاب را خراب می‌کند
انتشار:
آب داغ اولین چیزی است که فرش پشمی را خراب می‌کند. خاب را می‌خواباند و رنگ را کدر می‌کند. برای لکه آب ولرم و شوینده‌ی ملایم کافی است و شستشوی کامل را باید به قالیشویی‌ای سپرد که با پشم کار کرده باشد. بقیه‌ی مراقبت جاروی منظم است و دور نگه داشتن نم.
هفته‌ی اول و پرز
پشم نو در هفته‌های اول پرز می‌دهد و این طبیعی است. مقدارش آن‌قدر نیست که بگویید فرش «می‌ریزد»، ولی از اکریلیک هیت‌ست بیشتر است. بوی ملایم نخ هم چند روزی می‌ماند و با باز بودن پنجره زودتر می‌رود.
جاروبرقی را روی مکش متوسط و ثابت بگذارید و سری را در جهت خاب بکشید. هفته‌ی اول یکی دو بار بیشتر از همیشه جارو بزنید. کیسه یا مخزن را هم زودتر خالی کنید تا مکش وسط کار افت نکند و پرزها دوباره روی فرش برنگردند. درجه‌ی حداکثر را برای پشم نو کنار بگذارید؛ خاب را بلند می‌کند و پرز بیشتری بیرون می‌کشد.
اگر بعد از یک ماه هنوز همان‌قدر پرز می‌بینید، اول مکش جارو را یک درجه پایین بیاورید. اگر فرقی نکرد، با ما تماس بگیرید.
جارو و رفت‌وآمد
برای یک پذیرایی معمولی هفته‌ای دو بار جارو بس است. جلوی مبل و مسیری را که از پذیرایی به آشپزخانه می‌رود بیشتر بکشید. هر چند ماه هم فرش را ۱۸۰ درجه بچرخانید تا جای پایه‌ها و مسیرهای پرتردد عوض شود، چون در پشمی خاب زیر پایه‌ها زودتر خوابیده به نظر می‌رسد.
زیر پایه‌های سنگین پد نمدی بگذارید. پایه‌ی فلزی باریک روی پشم جا می‌اندازد. میز را هم موقع جابه‌جایی بلند کنید.
فرشی که نزدیک در ورودی است، زمستان بیشتر از هر وقت دیگری گل و برف می‌خورد. یک پادری جلوی در بیشترش را می‌گیرد.
لکه‌ی تازه
لکه را همان لحظه بگیرید. یک دستمال سفید و تمیز را از لبه به سمت وسط روی لکه فشار دهید تا مایع را بگیرد؛ نمالید، چون مالیدن لکه را پخش می‌کند و الیاف را به هم می‌پیچاند. آب ولرم معمولاً کار را تمام می‌کند. اگر نکرد، چند قطره صابون ملایم در یک لیوان آب ولرم حل کنید، با دستمال روی لکه بزنید و بعد با دستمال نم‌دار تمیز تا جایی که می‌شود صابون را از خاب بیرون بکشید.
لکه‌ی چرب را اول خشک جذب کنید. کمی پودر بچه‌ی بی‌عطر یا آرد رویش بریزید، ده پانزده دقیقه صبر کنید و جارو بکشید. اگر اثری ماند، تازه سراغ آب ولرم بروید. چای و قهوه را از بقیه‌ی لکه‌ها سریع‌تر بگیرید، چون رنگشان در پشم می‌نشیند.
شامپوهای پرکفی که برای موکت فروخته می‌شوند روی پشم مشکل درست می‌کنند. کفی که در خاب بماند آن را می‌خواباند و بعد گرد و خاک را به خودش جذب می‌کند. همین ایراد را در مطلب شامپوی فرش برای فرش ماشینی هم گفته‌ایم. روی پشم سراغ همان چند قطره صابون ملایم در آب ولرم بروید.
آدامس، موم و آب ریخته
آدامس و موم شمع را با زور نکنید. یک تکه یخ در کیسه‌ی فریزر رویشان بگذارید تا سفت شوند و بعد با لبه‌ی یک کارت پلاستیکی آرام بلندشان کنید. ته‌مانده را با همان روش لکه‌ی تازه بگیرید.
اگر بخشی از فرش خیس شد، مثلاً از نشتی لوله یا گلدانی که برگشته، زیرش را هم خشک کنید. آن سمت فرش را بلند کنید و زیرش یک صندلی بگذارید تا هوا از دو طرف بخورد. یک پنکه کار را خیلی سریع‌تر می‌کند. کف زیر فرش هم باید خشک شده باشد، وگرنه نم دوباره به پشم برمی‌گردد.
موی حیوان خانگی
موی گربه و سگ لای خاب پشم بیشتر از اکریلیک می‌ماند و جاروی معمولی همه‌اش را نمی‌گیرد؛ یک برس لاستیکی که روی خاب بکشید خیلی بهتر جمعش می‌کند. ناخن حیوان هم ممکن است تار خاب را بیرون بکشد. اگر چنین تاری دیدید، قیچی‌اش کنید و نکشید.
ادرار حیوان را مثل هر لکه‌ی تازه بگیرید و بعد جای آن را خوب خشک کنید، چون نم و بو با هم در پشم می‌مانند.
کارهایی که با پشم نکنید
- وایتکس نریزید؛ کلر الیاف پشم را زرد و شکننده می‌کند.
- جوهرنمک نزنید؛ اسید است و رنگ و الیاف را می‌سوزاند.
- تای فرش را اتو نکنید و بخارشوی رویش نبرید، حتی با پارچه‌ی واسط؛ حرارت همان کار آب داغ را می‌کند.
- فرش خیس را روی شوفاژ یا با سشوار داغ خشک نکنید؛ پشم جمع می‌شود.
اگر چیزی مثل رنگ ساختمان روی فرش ریخت، روی آن ماده‌ی تند نریزید و قبلش با ما یا یک رفوگر تماس بگیرید؛ شماره‌های ما ۰۹۱۲۰۹۱۳۲۳۸ و ۰۹۱۳۰۹۱۲۲۳۸ است و اگر بشود، عکس لکه را هم بفرستید.
شستشوی کامل
شستن کامل فرش پشمی در خانه با شلنگ و تی را توصیه نمی‌کنیم. فرش خیس دیر خشک می‌شود و پشمی که چند روز نم‌دار بماند بوی ماندگی می‌گیرد. جای خوبی هم برای بید می‌شود.
قالیشویی‌ای پیدا کنید که بگوید با پشم کار می‌کند. بپرسید با چه دمایی و چه شوینده‌ای می‌شوید و خشک کردن چند روز طول می‌کشد. قبل از تحویل از گوشه‌ها و وسط فرش عکس بگیرید و ابعاد را یادداشت کنید؛ اگر فرش بعد از شستشو آب رفته یا رنگ داده باشد، همین عکس‌ها سند شماست.
آفتاب و نم
پشم کنار پنجره‌ی جنوبی زودتر از اکریلیک رنگ می‌بازد. پرده کمک می‌کند و همان چرخاندن ۱۸۰ درجه‌ای که بالاتر گفتیم، کمرنگی را هم یکدست‌تر می‌کند.
نم را جدی بگیرید. فرش پشمی‌ای که مدتی نم‌دار بماند اول بو می‌گیرد و بعد ممکن است لک قارچی بزند. جلوی در حمام یا درست کنار سینک، جایی که آب مستقیم می‌چکد، جای پشمی نیست.
تابستان سخت‌ترین فصل است. آفتاب تند ظهر و کولر آبی و پنجره‌های باز همه با هم سراغ فرش می‌آیند. پرده‌ی کشیده در ساعت‌های ظهر خیلی اثر دارد. اگر دریچه‌ی کولر آبی رو به فرش است جهتش را عوض کنید تا هوای مرطوب مستقیم روی پشم نخورد.
بید و انبار
بید پشم را دوست دارد و بیشتر در گوشه‌های تاریک و زیر مبل‌هایی که کمتر جابه‌جا می‌شوند سراغش می‌رود. بهترین پیشگیری جاروی منظم همان گوشه‌ها و زیر مبل‌هاست. اگر بیدبر می‌خرید، محصولی بگیرید که روی برچسبش مصرف روی پشم آمده باشد.
انبارداری را جدا در نگهداری فرش در انبار نوشته‌ایم و برای پشم فقط چند نکته مهم‌تر است. فرشی که به انبار می‌رود باید کاملاً تمیز و خشک باشد. لوله‌اش کنید و تا نکنید. در کاوری بپیچید که هوا از آن رد شود و مستقیم روی کف سیمانی نگذارید. هر چند ماه هم سری بزنید و فرش را باز کنید تا هوا بخورد.
ریشه
ریشه را زیر پایه‌ی صندلی نکشید و با جاروبرقی رویش نروید. اگر یکی دو ریشه شل شد زود ترمیمش کنید، چون شلی کم‌کم به ریشه‌های کناری می‌رسد. برای پشمی بهتر است کار را به رفوگر بسپارید.
سؤال‌های پرتکرار درباره‌ی نگهداری فرش پشمی
فرش پشمی را چند وقت یک بار بشوییم؟
در خانه‌ای با رفت‌وآمد معمولی، سالی یک بار در قالیشویی کافی است. با بچه‌ی کوچک یا حیوان خانگی شاید زودتر لازم شود.
با جاروبرقی رباتیک می‌شود؟
بله، اگر مکشش قابل تنظیم باشد و ریشه را نکشد. بهتر است ریشه‌ها را از مسیرش کنار بگذارید.
بخارشوی برای فرش پشمی خوب است؟
بخار داغ همان مشکل آب داغ را دارد. برای پشم توصیه نمی‌کنیم.
فرش پشمی چقدر عمر می‌کند؟
عدد ثابتی ندارد و بیشتر به جایش بستگی دارد. پشمی جلوی در ورودی، که شن کفش به آن می‌رسد، یا زیر میز ناهارخوری خیلی زودتر از اتاق خواب کهنه می‌شود. شن ریز لای خاب مثل سنباده کار می‌کند و جاروی منظم بیشترین اثر را روی عمرش دارد.
بوی فرش نو کی می‌رود؟
معمولاً چند روز. با تهویه‌ی اتاق زودتر.
