نگهداری فرش در انبار؛ راهنمای فصل جابهجایی
سه درد سراغ فرشِ انبارشده در زیرزمین و پشتبام میآید: پوسیدگی، بوی نم، و بعد پارگیای که هیچکس قبول نمیکند. خیلی از فرشها نصف عمرشان را لولهشده در انبار میگذرانند؛ همین ماههای بیاستفاده، سرنوشت فرش را برای سالِ بعد روشن میکنند.
لوله کن، تا نکن
هر بار که فرش را از جای برمیدارید، از سرِ عرض لوله کنید؛ خاب به بیرون یا داخل، فرقی نمیکند. مهم این است خاب ترک برندارد. خطِ تا نقطهای است که چند سال بعد از همانجا میشکند و فرشهای تراکمبالا بهخاطر صلببودن، حساسترند. هنگام جابهجایی هم فرش را بلند نکنید؛ غلتان حرکتش دهید. بیشتر پارگیهای گوشه از چنگزدن و بلندکردنِ بد میآید، نه از راهرفتن روی فرش.
خشک و تمیز، وگرنه بیخیال شو
فرش نمدار را هرگز لوله نکنید؛ کپک از همین تصمیمِ عجولانه شروع میشود. اول جارو، هم از رو هم از پشت؛ گرد و خاکِ لابهگرهها از پشت میریزد بیرون. بعد یکیدو روز در هوای آزاد پهن بماند تا رطوبتِ الیاف بیرون برود. در ماههای مرطوب اصلاً فرش را روی زمین سیمانی نگذارید؛ زمین نم را میمکد. نایلون ضخیم یا تخته شاسی زیرش لازم است و فرش نباید به دیوار بچسبد؛ هوا پشتش جریان داشته باشد.
بستهبندی؛ پارچه بهتر از پلاستیک
کیسه پلاستیکی دربسته فرش را عرق میکند. گونیِ نخی یا ملحفه کهنه که دورِ لوله بپیچید و با نخ ببندید، هوا را رد و بدل میکند و حشرات بیرون میمانند. اگر چارهای نبود، چند سوراخ ریز روی نایلون ایجاد کنید. نفتالین یا موکتبُر را مستقیم به خاب نچسبانید؛ لکه زرد ماندگار میشود. کافی است قرص را داخل یک پارچه کوچک بگذارید و لایِ لوله بچسبانید؛ دور از تماسِ مستقیم، هم اثر میکند هم لکه نمیزند.
زیر پله یا بالای کمد؛ مکان مهم است
جای خشک و خنک و تاریک. نور آفتابِ مستقیم، حتی پشت شیشه، رنگهای اکریلیک را بعد از چند ماه میپراند. پشتبام و پارکینگ بدون سقف را فراموش کنید؛ یک باران بیموقع، ماهها زحمت شستوشو را نابود میکند. اگر ناچار به انبار در حیاط هستید، فرشِ لولهشده را عمودی و زیر سایهبان تکیه بدهید، نه خوابیده روی زمین.
ششماه یکبار بازبینی
هر شش ماه یکبار، انبار را سرک بکشید: فرش را باز کنید، جارو بزنید و جهت لوله را عوض کنید. همین کارِ سی ثانیهای جلوی شکستنِ خطِ لوله و بوی ماندگی جلوگیری میکند. فرش درحالاستفاده هم بیمراقبت نمیماند؛ اگر نقطهای زیر گلدان یا جلوی بخاری نم گرفت، همان روز خشکش کنید. نم، صبور نیست؛ همان روز باید خشک شود. برای اینکه رنگ فرش روشن در آفتابِ پنلهای شمالی نپرد، راهنمای فرش اتاق خواب را بخوانید.
اگر پشه، نم یا بوی ماندگی آمد
پشم را با چه در انبار بگذاریم که پشه نزند؟ تجربهی خودمان: یک تکه گونیآغشته به اسطوخودوس، بدون اینکه به الیاف آسیب بزند پشه را دور نگه میدارد. فرشِ ماشینشویینشده کجا؟ روی پالت یا تخت چوبی، دور از زمین. بوی نمِ ماندگار با یک روز هوای بهاری و آفتابِ صبح جمع میشود؛ اسپری معطر فرش را بهجایش نزنید، بو را فقط زیر خودش پنهان میکند. بقیه سؤالها را پشتیبانی کارخانه جواب میدهد: ۰۹۱۲۰۹۱۳۲۳۸. اگر عمر فرشتان رو به پایان بود، ارزش واقعیاش در جدول قیمت روز فرش پیدا میشود.
