فرش کاشان اصل از کجا بشناسیم؟ چک‌لیست پشت‌بند
انتشار:
«کاشان» روی برچسب، هنوز یعنی فرش کاشان بافته شده؟ نه لزوماً. شهرت بیست‌ساله‌ی فرش ماشینی کاشان این شد که کارگاه‌های شهرهای دیگر هم نام کاشان پای کارهایشان می‌چسبانند. ما خودمان در کاشان بافت می‌کنیم، پس صادقانه می‌گویم: اسم شهر هیچ اعتباری ندارد؛ اعتبار فقط وقتی است که فرش از چک‌لیست چهارمرحله‌ای رد شده باشد.
یک: برچسب و فاکتور، نه حرف فروشنده
هر قالی که از خط تولید سلیمان‌صباحی بیرون می‌آید، برچسب کارخانه با نام کارگاه، شماره ثبت طرح، شانه و تراکم و ابعاد دقیق دارد؛ و فاکتور رسمی هم شماره اقتصادی و آدرس مشخص دارد. در فروشگاه اینترنتی هم همین برچسب را قبل از ارسال عکس می‌گیریم. اگر جایی فرش ۱۲ متری ۱۲۰۰ شانه را با بهانه‌ی «همه‌چیز شارژ، بدون برچسب، چون ته انباری» داد، شک اول همین‌جا وارد است.
دو: پشت فرش را برگردانید
پودِ کارِ کاشان — همان رشته‌های افقی زیر پرز — یا پنبه است یا پلی‌استر-پنبه. پشتش دست‌بافت‌مانند، منظم، و رو به کرم. کارهای بی‌کیفیتِ منطقه‌ای، پشتِ توریِ چسبی یا فایبرگرمای یکنواخت دارند که یعنی بافت مستقلی در کار نبوده. یک تست ساده: لبه‌ی کار را کمی خم کنید؛ پود پنبه‌ی واقعی صدای خشکِ پارچه‌ای می‌دهد و راحت برمی‌گردد، چسبی‌ها سکوت می‌کنند و بعد از مدتی خط می‌اندازند. در همه نقشه‌های ۱۲۰۰ شانه ما پود پنبه است و در کارت محصول صراحتاً نوشته شده.
سه: عدد شانه و تراکم باید با چشم خوانده شود
روی برچسب ۱۲۰۰ نوشته؟ ده سانتی از عرض کار را بشمارید؛ تارها باید حدود دوازده‌تا در ده‌سانتی باشند، ریز و منظم. کارِ هفت‌صدِ برچسب‌خورده‌ی ۱۲۰۰، از همین فاصله هم درشت‌بافت به نظر می‌رسد. تراکم هم قابل‌حس است: ۳۶۰۰ زیر انگشت سفت و فشرده است، ۲۵۵۰ نرم‌تر. فاصله‌ی قیمت منطقی‌شان هم در جدول قیمت کارخانه پیداست؛ اگر «۱۲۰۰ شانه» با قیمت ۷۰۰ شانه دیدید، عدد روی کاغذ قصه می‌گوید نه واقعیت کار.
چهار: بو و رنگِ نخ
اکریلیک درجه‌یک هیت‌ست بوی تیز شیمیایی نمی‌دهد؛ کارهای مخلوطِ بی‌کیفیت، مخصوصاً نو، بوی پلاستیک و چسب دارند که هفته‌ها نمی‌رود. رنگ‌ثبات را هم فروشنده‌ی مطمئن با تست دستمال الکل‌آلوده روی حاشیه نشان می‌دهد. نقشه‌های ده‌رنگه‌ی ما مثل شاپرک با درالون آلمان بافته می‌شوند و همین تست را سرِ هم می‌دهند.
حالا کاشانِ واقعی بخرید از کجا؟
یا حضوری از نمایشگاه و انبار، یا مستقیم از صفحه‌ی همان کارخانه‌ای که آدرس و تلفن ثابت و برشور تولیدش قابل‌واکاوی است. در دسته ۱۲۰۰ شانه آرامش تصویر پشت هر فرش هم گذاشته‌ایم تا قبل از خرید پود و حاشیه را ببینید؛ و اگر سؤال فنی دارید، شماره‌های درج‌شده در سایت، زنگ خطِ خودِ کارگاه است — همان‌جا که بافت می‌شود.
